Izložba autohtonih sireva Balkana pod nazivom „Balkan Cheese Festival “, devetnaesti po redu, održan je u atrijumu BEO Šoping Centra. Ovaj festival se održava dva puta godišnje i to prve nedelja oktobra i poslednjeg vikenda, pred početak vaskršnjeg posta, naredne godine. Ovog puta mogli su se degustirati i probati retki i posebni sirevi malih proizvođača iz Srbije, BIH i Crne Gore, kojih često nema na našem tržištu.
– Jedan od retkih sireva je „Kupreški sir“ iz BIH, koji je bio višestruki pobednik ovog festivala, ali i „Koziji sir u hrastovoj kori“ profesora Budimirovića iz mesta Glušci kod Šapca. Smatraju ga najboljim kozjim sirom u regionu. Koriste ga najbolji restorani u Srbiji i proizvodi se u malim serijama. Najboljim ga smatraju, ne samo konzumenti i ljubitelji sireva, već i stručnjaci za sirastvo. Takođe, redak i najskuplji sir je od magarećeg mleka koji se proizvodi u specijalnom rezervatu prirode „Zasavica“. Kilogram košta 1 000 evra, dakle gram košta evro. Taj sir je jako teško proizvesti. Jedna magarica mesečno proizvede samo 28 litara mleka, a to je dovoljno za jedan kilogram sira i pravi se samo po porudžbini – priča za „Dobro jutro“ Srba Jovanović, osnivač izložbe autohtonih sireva Balkana u Beogradu pod nazivom „Balkan Cheese Festival “.
On izdvaja i „Gostiljski sir“ Mijailović sa Zlatibora, koji je najbolje ocenjen od ljudi sa Katedre za tehnologiju animalnih proizvoda Poljoprivrednog fakulteta u Beogradu.
– Na prošlom festivalu je došla žena koja uvozi sireve iz celog sveta za njihove delikatesne radnje u širem regionu Njujorka. Ona je ocenila da se „Gostiljski sir“ i „Sir Belgrader“ mogu odmah izvoziti za američko tržište. Imamo i „Hercegovački sir iz mjeha“ odnosno iz mješine. On se proizvodi na katunima u Hercegovini i to na isti način na koji su se sirevi proizvodili pre 200 godina. On može da stoji u vakumu bez ikakvog frižidera. Takođe, moram spomenuti i sir iz Vojvodine, „Farma Manir“, koji je star preko 12 meseci zrelosti, kao i „Pečeni sir sa tartufima“ – priča on.
Jovanović je spomenuo i sireve iz Manastira Uspenja Prevete Bogorodice u Sukovu kod Stare Planine. Oni proizvode pirotski kačkavalj, ali i sirnu pavlaku sa kačkavaljem topljenjenim u čaši. I Butik kačkavalja “Dućan sira” Ljilje Janić iz Podbukovnice, podno Divčibara, proizvodi najrazličitije vrste sireva.
– Poznati su po srpskoj mocareli i lisnatom siru. Oni su jedini u Srbiji koji mogu da vam naprave sir po recepturi kakav želite. Jednom je napravila sirac koji je bio u upotrebi u XIX veku. Ljilja je po recepturi u Srbiji proizvela i kolašinski sir. Ima i rolovane sireve sa raznim dodacima, kao i vrhunski kajmak koji je na pijacama najskuplji. Treba spomenuti i “Butik kačkavalja” iz Trstenika koji proizvodi narazličitije vrste kačkavalja, kao i kačkavalje sa dodacima. Imaju i retke kačkavalje, kao na primer kačkavalj u vinu, tvrdi kačkavalj sličan miročkom siru, koji je dosta slan i može da se griluje. Treća generacija sa tradicijom dužom od sto godina je firma “Farmer“. Najpoznatiji sir je “Ambasador” koji je objedinio gaudu, ementaler i čedar. Ima i čuružano sir koji podseća na permezan i ekstra tvrdi zreli sir – ističe naš sagovornik.
Za kraj Jovanović je izdvojio i sir „Sirana Jovanovića“, koji je najstariji i naintezivnijeg ukusa.
– Zrenjem se dobija intenzitet. Mrvica je dovoljna da vam “ispuni usta”. On može da bude star i po šest godina – naglašava Jovanović.
Tekst i foto Dijana Maksimović
