Proizvodnju trešnje u Republici Srbiji odlikuje usitnjenost parcela, zastarelost tehnologije i oslonjenost proizvođača na tradicionalan način gajenja, odsustvo navodnjavanja koje je delimično kompenzovano masovnim korišćenjem podloge koja je tolerantna na sušu (magriva), kao i generalno niska investiciona sposobnost gazdinstava za ulaganje u savremenu tehnologiju proizvodnje trešnje.
Jedna od tehnoloških mera koja je neopravdano zapostavljena u Srbiji, u pogledu vremena i tehnike izvođenja, svakako je rezidba trešnje. Skup pomotehničkih mera kojima se reguliše ravnoteža u procesima rasta i razvoja stabala trešnje u srpskim trešnjicima zaživela je tek tokom ovog veka u smislu izvođenja zimske rezidbe, uz veliki otpor i neshvatanje njenog značaja.
Rezidba za kontrolu rasta i rodnosti kod trešnje redovno se primenjuje u cilju sprečavanja prerođavanja, ali i za prosvetljavanje unutrašnjosti krošnje čime se direktno utiče na bolje diferenciranje cvetnih pupoljaka. Danas se ona u savremenim trešnjicima gotovo isključivo sprovodi u leto, s ciljem adekvatne kontrole razvoja stabla kao i za redukciju dužine rodnih nosača koji se pripremaju da formiraju rodno drvo i da plodonose za dve godine.
Veličina i broj plodova po jedinici proizvodne površine moraju biti izbalansirani u odnosu na broj novih prirasta i njihov direktan uticaj na veličinu plodova, posebno kada se rezovi prave na dvogodišnjim, trogodišnjim ili višegodišnjim nosačima rodnog drveta. Ovaj tip prikraćivanja može obuhvatiti oko 20 – 25% nosača rodnog drveta u toku jedne vegatacije, u cilju obnove i podmlađivanja rodne površine. Zimska rezidba primenjuje se samo kao korekcija letnje rezidbe ili je svedena na proređivanje pupoljaka i kratkih rodnih grančica.
Savremeni sistemi gajenja trešnje, koji teže konceptu „zasada na dohvat ruke“, svoju ekonomsku opravdanost postižu ostvarivanjem sledećih standarda: Prosečni prinosi od 17 – 20 t/ha; Gustina sklopa od 1.250 sadnica/ha (4 × 2 m) i prosečni prinosi po stablu od 14 − 16 kg; Prosečna krupnoća ploda od 30 mm i više u prečniku (prosečna masa ploda veća od 11,5 g).
Za dostizanje ovih standarda neophodno je obezbediti 10,5 − 12,0 m (+ 20 % za rezervu) nosača rodnog drveta po stablu (kratke rodne grančice), odnosno 1,4 − 1,6 kg plodova po 1 m nosača rodnog drveta. Problem rezidbe na rod kod trešnje nije formiranje cvetnih pupoljaka već dobijanje novih prirasta za sukcesivnu zamenu nosača rodnog drveta.
Izvor: Vojvodina uživo
Foto: Pixabay
